İlk arabamı aldığım kış, cam suyu deposuna musluk suyu doldurmuştum. Sabah kalktığımda depo donmuş, fıskiye püskürtmüyor, silecekler de camdaki tuzlu çamuru sadece yayıyordu. O gün otoyolda öndeki kamyonun sıçrattığı çamurla görüşüm neredeyse tamamen kapandığında, "küçük detay" sandığım bir şeyin aslında doğrudan güvenlikle ilgili olduğunu anladım. O günden beri cam suyu seçimi konusunu, motor yağı ya da fren kontrolü kadar ciddiye alıyorum.
Bu yazıda kışlık ve yazlık cam suyu arasındaki farkları, etiketlerdeki rakamların ne anlama geldiğini ve kendi denemelerimden çıkardığım pratik ipuçlarını olabildiğince sade anlatmaya çalışacağım.
Adı "su" olsa da işin özü temizlik ve donma direncidir. Cam suyu üç şeyi aynı anda yapar: camdaki yağlı film tabakasını çözer, kışın donmadan akmasını sağlar ve fıskiye hortumlarıyla depoyu kireç, yosun gibi tortulardan korur.
Musluk suyunun bu üçünden hiçbirini yapmadığını zamanla gördüm. Kireçli su fıskiye memelerini tıkıyor, depoda duran su yaz aylarında yeşerip kötü koku yapıyor, kışın da donuyor. Üstelik donan sıvı genleştiği için depoyu ya da pompayı çatlatabiliyor; bu da beş liralık tasarrufun beş yüz liralık masrafa dönüşmesi demek.
Kışlık ürünlerin üzerinde "-15 °C", "-25 °C" gibi ifadeler görürsünüz. Bu rakam, ürün saf haliyle kullanıldığında donmadığı sıcaklığı gösterir. Burada en sık yapılan hata benim de yaptığım hata: konsantre ürünü suyla iyice seyreltip yine de -25 derece koruma beklemek.
Şöyle düşünüyorum: seyrelttiğiniz oranda koruma da düşer. Yarı yarıya su karıştırdığınızda -25 derece yazan bir ürün pekâlâ -8 derecede donabilir. Bu yüzden konsantre alıyorsanız ambalajın üstündeki karışım tablosuna göre, yaşadığınız bölgenin en soğuk gecelerini düşünerek karıştırın.
Benim kendi kuralım şu: bölgemin gördüğü en düşük sıcaklığın yaklaşık 10 derece altını hedeflerim. Gece camın üstünde oluşan ince film, hava sıcaklığından daha soğuk olabiliyor çünkü.
| Beklenen en düşük hava | Tercih ettiğim koruma seviyesi |
|---|---|
| 0 °C civarı, don yok | Yazlık ya da dört mevsim ürün |
| -5 °C'ye kadar | En az -15 °C koruma |
| -15 °C'ye kadar | En az -25 °C koruma |
| Daha sert kışlar | Konsantreyi seyreltmeden kullanmak |
Depoyu bir anda boşaltıp değiştirmek yerine, geçiş dönemine yaklaşırken depoyu bilinçli olarak dipte tutuyorum. Yani sonbaharda yazlık sıvıyı azaltarak tüketiyor, kalan miktar bir parmak seviyesine düştüğünde kışlığı ekliyorum. Böylece iki ürünün karışması koruma seviyesini fazla bozmuyor.
Sıralamayı şöyle uyguluyorum:
Son adım çok önemli. Depoyu değiştirmek yetmiyor; hortumlarda ve pompada kalan yaz sıvısı donarsa yine aynı sorunu yaşıyorsunuz.
Sıcak aylarda güneş, silecek lastiğini sertleştiriyor. Ne kadar iyi sıvı kullanırsanız kullanın, sertleşmiş bir lastik camda iz bırakır. Ben yılda bir kez, genelde sonbahar başında sileceği değiştiriyorum; kışa yeni lastikle girmek görüşü ciddi biçimde iyileştiriyor.
Bir de depo seviyesini kontrol etmeyi rutinime aldım. Kaputu açtığımda motor yağı çubuğuna, soğutma sıvısı haznesine, akü kutup başlarına ve cam suyu deposuna aynı anda bakıyorum. Bu dört kontrol topu topu iki dakika sürüyor ama yolda k